Haklar Kadar Yükümlülükler de Var
Kat mülkiyeti düzeni, maliklere geniş haklar tanırken bu hakların karşılığında bir dizi yükümlülük de getirir. Apartman veya site hayatının huzurlu işlemesi, bu yükümlülüklerin herkes tarafından yerine getirilmesine bağlıdır.
Yükümlülüklerin bir kısmı kanundan, bir kısmı ise yönetim planından ve kurul kararlarından doğar. Bu nedenle kendi binanızın yönetim planını okumak, hangi kurallara tabi olduğunuzu bilmenin ilk adımıdır.
Ortak Giderlere Katılma Borcu
En bilinen yükümlülük, ortak giderlere katılmaktır. Kapıcı, kaloriferci, bahçıvan ve bekçi giderleri ile ortak alanların bakım, onarım ve işletme masrafları, kanunda öngörülen esaslara veya yönetim planındaki düzenlemeye göre malikler arasında paylaştırılır.
Bağımsız bölümü fiilen kullanmamak, aidat borcunu ortadan kaldırmaz. Genel uygulamada boş duran daire için de ortak gider payı ödenir; çünkü asansör, çatı ve sigorta gibi kalemler kullanımdan bağımsız olarak herkesin yararınadır.
Aidatını ödemeyen malik hakkında gecikme tazminatı işletilebilir ve icra takibi başlatılabilir. Güncel oran ve usuller için mevzuatı ve yönetim planınızı kontrol etmenizde fayda vardır.
Dürüstlük ve Rahatsız Etmeme Yükümlülüğü
Kat malikleri, bağımsız bölümlerini ve ortak alanları kullanırken birbirlerini rahatsız etmemek, birbirlerinin haklarını çiğnememek ve yönetim planı hükümlerine uymakla yükümlüdür. Bu genel ilke, komşuluk hukukunun da temelini oluşturur.
Gürültü yapmak, ortak alanları işgal etmek veya bağımsız bölümü rahatsızlık verecek biçimde kullanmak bu yükümlülüğün ihlali sayılabilir. Süreklilik gösteren ihlaller, diğer maliklere çeşitli hukuki başvuru yolları açar.
Ana Yapıya ve Ortak Alanlara Özen
Malikler, ana yapının güvenliğini ve sağlamlığını tehlikeye düşürecek davranışlardan kaçınmak zorundadır. Taşıyıcı sisteme müdahale, ortak tesisatı bozacak tadilatlar ve izinsiz yapısal değişiklikler bu kapsamda değerlendirilir.
Ayrıca ortak yerlerde onarım gerektiğinde diğer maliklerin ve görevlilerin bağımsız bölüme girmesine, zorunlu hâllerde izin verme yükümlülüğü de vardır. Bu durumda doğan zararların giderilmesini talep etme hakkınız saklıdır.
Yükümlülüklere Aykırılığın Sonuçları
Yükümlülüklerini yerine getirmeyen malike karşı diğer maliklerin ve yönetimin başvurabileceği yollar vardır. Sürecin ağırlığı, ihlalin niteliğine ve tekrarına göre değişir.
- Yönetici aracılığıyla yazılı uyarı ve ihtar
- Ödenmeyen aidatlar için icra takibi
- Gecikme tazminatı talebi
- Hâkimin müdahalesini isteme yoluyla dava
- Çekilmez hâle gelen durumlarda kanunda öngörülen ağırlaştırılmış yaptırımlar
Reel Yönetim — Profesyonel Apartman ve Site Yönetimi