Kiracı mı, Ev Sahibi mi? Aidatın Muhatabı

Kat Mülkiyeti Kanunu bakımından ortak giderlerin asıl borçlusu kat malikidir. Yönetim, alacağını nihai olarak malikten talep etme hakkına sahiptir; çünkü aidat yükümlülüğü mülkiyete bağlıdır.

Bununla birlikte kanun, bağımsız bölümü kiracı gibi fiilen kullanan kişilerin de ortak giderlerden sorumlu tutulabilmesine imkan tanır. Yani yönetim, tahsilat için kiracıya da başvurabilir; bu düzen, alacağın güvence altına alınmasını amaçlar.

Kiracının yönetime karşı sorumluluğu sınırsız değildir; genel kabul, kiracının ödeyeceği tutarın kira borcuyla sınırlı olduğu yönündedir. Kiracı, yönetime yaptığı aidat ödemesini kira borcundan düşebilir.

Bu mekanizmanın detayları ve uygulaması somut duruma göre değişebileceğinden, tartışmalı durumlarda güncel mevzuatı ve gerekirse hukuki görüşü esas almak gerekir.

Günlük hayatta yerleşik uygulama, giderin niteliğine göre bir ayrım yapar. Kullanıma bağlı olağan giderleri kiracının, mülkün değerine yönelik büyük harcamaları ise malikin üstlenmesi genel teamüldür.

• Kiracıya düşen tipik kalemler: temizlik, kapıcı, ortak elektrik ve su, olağan bakım
• Malike düşen tipik kalemler: çatı ve dış cephe onarımı, asansör yenileme, güçlendirme
• Demirbaş fonu katkısı genellikle malike ait kabul edilir
• Kira sözleşmesindeki özel hükümler taraflar arasında esas alınır

Kiracı ile ev sahibi, aidatın kimin tarafından ödeneceğini kira sözleşmesinde serbestçe kararlaştırabilir. Ancak bu anlaşma yalnızca ikisi arasında hüküm doğurur; yönetimin kanundan doğan başvuru haklarını ortadan kaldırmaz.

Örneğin sözleşmede aidatı ev sahibinin ödeyeceği yazsa bile, ödeme yapılmadığında yönetim kiracıya başvurabilir. Kiracı bu durumda ödediği tutarı sözleşmeye dayanarak ev sahibinden talep eder veya kiradan mahsup eder.

Kiracıysanız sözleşme imzalamadan önce aidat tutarını, kapsamını ve varsa birikmiş borcu sorun. Taşınma sırasında yönetimden borç durumunu gösteren yazılı bilgi almak, geçmiş dönem borçlarının size yansıtılmasını önler.

Ev sahibiyseniz kiracınızın aidat ödemelerini aralıklarla kontrol edin; çünkü nihai sorumluluk sizdedir. Yönetimler açısından ise en sağlıklı yöntem, her bağımsız bölüm için hem maliki hem kullanıcıyı kayıt altında tutmak ve bildirimleri her ikisine de ulaştırmaktır.